“Η Ελένα" της Πινιέιρο "ξέρει”… όπως όλες οι γυναίκες…

Στον απόηχο της φετινής Παγκόσμιας Ημέρας της Γυναίκας, είπα να σας “κεράσω” με ένα απίθανο βιβλίο που διάβασα το καλοκαίρι.

Μέσα στη ζέστη του ελληνικού καλοκαιριού, σχεδόν στον καύσωνα, είναι σπάνιο να βρεις ένα βιβλίο να σε κάνει να ανατριχιάζεις, να κρυώνεις από την ψυχρή αλήθεια της πραγματικότητας.

Η “Ελένα” είναι η κεντρική ηρωίδα του βιβλίου της ακόμη πιο απίθανης Κλαούδιας Πινιέιρο. Και μπορεί αρχικά να μην ξέρει, αλλά θα μάθει.

Το δώρο αυτής της αφήγησης μας το κάνουν οι καταπληκτικές Εκδόσεις “Carnivora” και τη μετάφραση υπογράφει η Ασπασία Καμπύλη.

Η “Ελένα” είναι μια γυναίκα που έχει σκύψει - στην κυριολεξία - από τα χρόνια σκληρής εργασίας, στερήσεων, δύναμης και αποφασιστικότητας. Τώρα δε μπορεί να σηκωθεί όρθια πια. Την κρατά καθηλωμένη στην ίδια στάση η ασθένεια που ήρθε να την ταλαιπωρήσει ακόμη περισσότερο. Το μυθιστόρημα αυτό μας κάνει με έναν εξαιρετικό τρόπο κοινωνούς στις δυσκολίες της ασθένειας του Πάρκινσον, που ταλαιπωρεί εκατομμύρια ανθρώπους σε όλο τον κόσμο. Μας κάνει να δούμε αλλιώς το ζήτημα της επιβίωσης, της προσπάθειας, του αγώνα για αναπνοή, τροφή και επικοινωνία. Η “Ελένα” δεν έχει ένα τεράστιο σύστημα υποστήριξης και αυτό κάνει τα πράγματα ακόμη πιο δύσκολα.

Μέσα σε όλο αυτό το ζοφερό σκηνικό, θα κάνει τα πάντα για να μάθει για το τέλος της κόρης της. Θα προσπαθήσει πέραν των δυνάμεων του σώματος της. 

Μου θύμισε αυτή την φοβερή ελληνίδα μάνα, την Ελένη Φωτιάδου. Τη θυμάστε; Τότε που ακόμα δεν ξέραμε ούτε τη λέξη “γυναικοκτονία”, ούτε τίποτα. Η Ελένη Φωτιάδου ήταν μια τύπισσα από τη Θεσσαλονίκη που έκανε την πόρνη και την εξαρτημένη, για να μπει μέσα στον κόσμο που χάθηκε η κόρη της, με σκοπό να βρει το δολοφόνο. Ασύλληπτη ιστορία. Ελληνική και αξέχαστη. Και το πέτυχε.

Μια ανάλογη αλήθεια παλεύει να βρει η μάνα του βιβλίου μας. Εδώ οι δυσκολίες είναι και σωματικές. Ποτέ ως τώρα δεν είχα φανταστεί πόσος αγώνας χρειάζεται για έναν άνθρωπο που ασθενεί, να καταφέρει να καταπιεί μια γουλιά νερό, να κατεβάσει ένα χάπι, να σταματήσει ένα ταξί. Χαστούκι κανονικό. Έχει πείσμα όμως η “Ελένα”, μπόλικο.

Η Κλαούδια Πινιέιρο, όπως και σε άλλα βιβλία της, αφιερώνει ένα ένα κεφάλαιο στο να φωτίσει ένα πρόσωπο ή μια χρονική περίοδο. Έτσι το διάβασμα δε σε κουράζει ποτέ, μόνο σε κρατά σε μια μαγική εξάρτηση ώσπου να φτάσεις στο τέλος. 

Η λύση στο μυστήριο θα είναι “αστυνομική”; Θα δοθούν απαντήσεις ίσως μέσα από την πιο πολύπλοκη σχέση στην ιστορία της ανθρωπότητας; Αυτή της μάνας με την κόρη; Όπως και να έχει, το βιβλίο αυτό θα μας δώσει ένα ακόμη “μάθημα” όσον αφορά τις πιέσεις που υφίσταται η γυναίκα στο πέρασμα των αιώνων, μέσα από τους διάφορους ρόλους και τις ταμπέλες που καλείται να δεχτεί ή να απορρίψει. 

Για υστερόγραφο, σας αναφέρω ένα “παιδικό;” τραγουδάκι που μου έλεγε η γιαγιά μου και που εκείνης της το έμαθε μάλλον η προγιαγιά μου. Κάνοντας ένα σχηματισμό με τα χέρια ανάλογα με το στίχο, το “τραγουδάκι” έλεγε: “Να κρεβάτι να σου στρώσω/να καρφιά να σε καρφώσω. Να πηγάδι να σε ρίξω/να σκοινί να σε τραβήξω”. 

Δεν έχω δει τη σειρά του Νέτφλιξ, γιατί μετά το βιβλίο, ένιωσα ότι δεν το χρειαζόμουν.

Καλή ανάγνωση…

"Η Ελένα ξέρει" - Κλαούδια Πινιέιρο